Tóm tắt 30 giây

  • Ngày 17/11/2026, Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương phối hợp Viện IGNITE tổ chức hội thảo về năng lực R&D và tham gia chuỗi giá trị toàn cầu của công nghiệp bán dẫn.
  • Lãnh đạo hội thảo cho rằng việc gỡ "điểm nghẽn" thể chế cần được biến thành cơ chế cụ thể, không dừng ở chủ trương.
  • Bài đề xuất lộ trình 5, 10 và 20 năm, cùng mô hình liên kết "5 nhà": Nhà nước, Nhà khoa học, Nhà doanh nghiệp, Nhà đầu tư và Nhà băng, giáo dục.
  • Theo Thứ trưởng Bộ KH&CN Lê Xuân Định, doanh thu bán dẫn toàn cầu dự báo đạt khoảng 1.650 tỷ USD năm 2026 và 2.100 tỷ USD năm 2027.

Sáng 17/11/2026, tại Trung tâm Hội nghị Quốc gia, Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương và Viện Công nghệ và Giáo dục Trí tuệ mới tạo sinh (Viện IGNITE) tổ chức hội thảo khoa học "Mô hình chiến lược xây dựng năng lực R&D và tham gia chuỗi giá trị toàn cầu cho công nghiệp bán dẫn Việt Nam". Hội thảo tập trung vào câu hỏi: làm thế nào để các chủ trương đã ban hành trở thành năng lực công nghệ thực sự.

Bán dẫn được xem là ngành nền tảng của phát triển

Phó Trưởng Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương Nguyễn Hoàng Giang khẳng định công nghiệp bán dẫn đã trở thành ngành công nghiệp nền tảng, giữ vai trò đặc biệt với kinh tế, năng lực tự chủ công nghệ và vị thế quốc gia. Ông nhắc lại Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị và Nghị quyết số 19 của Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV ban hành ngày 28/7/2026 về đổi mới mô hình phát triển.

Chủ trương đã có, việc còn lại là tổ chức thực hiện

Theo lãnh đạo Ban Chính sách, Chiến lược Trung ương, vấn đề quyết định hiện nay là cách tổ chức thực hiện để chính sách đi vào cuộc sống và chuyển hóa thành năng lực công nghệ nội sinh. Chính phủ và Bộ KH&CN, theo nội dung hội thảo, đã khẩn trương hoàn thiện hành lang pháp lý với nhiều cơ chế vượt trội nhằm trực tiếp xử lý các rào cản của ngành bán dẫn.

Lộ trình 5, 10 và 20 năm cùng mô hình "5 nhà"

Trong điều kiện nguồn lực có hạn, bài viết nêu yêu cầu xác định rõ lộ trình cho 5 năm, 10 năm và 20 năm tới. Mô hình liên kết "5 nhà" được coi là công cụ để Việt Nam từng bước tham gia thực chất vào các công đoạn có giá trị gia tăng cao, thay vì chỉ đứng ở khâu lắp ráp.

  • Nhà nước: hoàn thiện thể chế và cơ chế tài chính.
  • Nhà khoa học và nhà doanh nghiệp: gắn nghiên cứu với sản xuất để tạo sản phẩm có giá trị thực chất.
  • Nhà đầu tư, nhà băng và cơ sở giáo dục: cung cấp vốn và nguồn nhân lực cho chuỗi.

Thị trường toàn cầu tăng nóng, cạnh tranh ngày càng gay gắt

Thứ trưởng Lê Xuân Định phân tích doanh thu bán dẫn toàn cầu đang tăng nhanh, với dự báo khoảng 1.650 tỷ USD trong năm 2026 và 2.100 tỷ USD trong năm 2027. Theo ông, Việt Nam đã có những bước khởi đầu đáng khích lệ, nhưng cuộc cạnh tranh ở quy mô toàn cầu đòi hỏi năng lực R&D đủ sâu để không phụ thuộc vào gia công.

Ý nghĩa với doanh nghiệp, viện nghiên cứu và nhà khoa học Việt Nam

  • Doanh nghiệp điện tử và bán dẫn nên theo dõi các cơ chế tài chính, thủ tục R&D mới để lập kế hoạch đầu tư theo lộ trình nhiều năm.
  • Viện nghiên cứu và trường đại học có thể chủ động gắn đề tài với nhu cầu sản xuất, theo đúng tinh thần "gắn nghiên cứu với sản xuất" được nêu tại hội thảo.
  • Nhà khoa học trẻ trong lĩnh vực chip và thiết kế cần chuẩn bị nhân lực đáp ứng yêu cầu chất lượng cao của chuỗi giá trị.

Công nghiệp bán dẫn có vai trò gì với Việt Nam?

Theo hội thảo, bán dẫn là ngành nền tảng cho kinh tế, năng lực tự chủ công nghệ và vị thế quốc gia. Việc làm chủ R&D được coi là điều kiện để Việt Nam tham gia các công đoạn có giá trị cao, không chỉ dừng ở gia công.

Mô hình 5 nhà gồm những ai?

Mô hình gồm Nhà nước, Nhà khoa học, Nhà doanh nghiệp, Nhà đầu tư và Nhà băng, giáo dục. Mỗi nhóm có vai trò riêng trong việc đưa kết quả nghiên cứu thành năng lực sản xuất và tham gia chuỗi giá trị.

Lộ trình phát triển bán dẫn được đề xuất thế nào?

Hội thảo đề nghị Việt Nam xác định rõ mốc 5 năm, 10 năm và 20 năm. Lộ trình này giúp tập trung nguồn lực hữu hạn vào các khâu được chọn, thay vì dàn trải.

Nguồn: Tổng hợp từ Cổng Thông tin điện tử Bộ Khoa học và Công nghệ (đăng ngày 17/11/2026)